Një nga momentet më mbresëlënëse në historinë e shkencës dhe eksplorimit hapësinor po ndodh pikërisht këto ditë. Sonda ikonike e NASA-s, Voyager 1, është vetëm pak ditë larg kalimit të pragut simbolik të një dite-dritë larg Tokës (më 18 nëntor 2026) – një distancë marramendëse prej rreth 25.9 miliardë kilometrash.
E lëshuar në vitin 1977, kjo anije kozmike vazhdon të funksionojë në hapësirën e thellë ndëryjore pas gati pesë dekadash, duke mbetur objekti më i largët i ndërtuar ndonjëherë nga dora e njeriut. Për të kuptuar përmasën e distancës: një sinjal radioje që udhëton me shpejtësinë e dritës (300 mijë km në sekondë) tashmë i duhen 24 orë të plota për të mbërritur nga Toka te Voyager 1.
Zbulime të reja edhe në prag të 2027-ës
Këtë muaj, komuniteti shkencor ndërkombëtar po shënon edhe disa hapa të tjerë të rëndësishëm në fizikën hapësinore dhe mjekësinë orbitale:
- Harta e Materies së Errët: Teleskopi evropian Euclid publikoi grupin e parë të madh të të dhënave duke hartëzuar mbi një miliard objekte kozmike për të deshifruar misteret e energjisë së errët.
- Planeti i ri xhuxh pas Neptunit: Astronomët njoftuan zbulimin e trupit të akullt 2026 ED138 me diametër rreth 1,000 kilometra në skajet e largëta të Sistemit Diellor.
- Mjekësia në mikrogravitet: Në Stacionin Hapësinor Ndërkombëtar (ISS), eksperimentet mbi qelizat kancerogjene në mungesë të gravitetit po ndihmojnë shkencëtarët të gjejnë trajtime më efikase dhe me doza më të ulëta kimioterapie në Tokë.
Për inxhinierët e NASA-s, komunikimi me një sondë të ndërtuar me teknologjinë e viteve ’70 në një distancë kaq ekstreme mbetet një kryevepër e fizikës dhe këmbënguljes njerëzore.
Krediti i fotos: NASA / JPL (Public Domain)


